Podstawowe przesłanki kwalifikowania prac w szczególnych warunkach
i o szczególnym charakterze dla potrzeb prowadzenia ewidencji pracowników, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy o emeryturach pomostowych.

I. Kwalifikacja prac w szczególnych warunkach dla potrzeb prowadzenia ewidencji pracowników, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy o emeryturach pomostowych.

Jedną z istotnych przesłanek uznania, że pracownik wykonuje pracę w szczególnych warunkach jest okoliczność, że wykonywanie tego rodzaju pracy należy do podstawowych obowiązków pracownika. Nie ma natomiast znaczenia, czy praca ta jest wykonywana w ramach zatrudnienia na pełny, czy też niepełny etat.
 Istotne jest zatem, żeby pracownik został zatrudniony do wykonywania określonej pracy w  szczególnych warunkach i żeby jej wykonywanie stanowiło jego podstawowy obowiązek w ramach ustalonego w umowie o pracę wymiaru czasu pracy. W takim przypadku dopuszczalne jest, aby w przerwach w wykonywaniu danej pracy w szczególnych warunkach, pracownik wykonywał również inne obowiązki, zlecone przez przełożonych lub wynikające z zakresu obowiązków.
Wykonywanie natomiast prac w szczególnych warunkach sporadycznie, jako zajęcie dodatkowe, obok podstawowych obowiązków pracownika - w miarę potrzeb zakładu pracy - nie może stanowić podstawy do uznania, że za danego pracownika istnieje obowiązek opłacania składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i że okres tak wykonywanej pracy (w przypadku zatrudnienia na pełny etat) będzie uwzględniony przy ustalaniu prawa do emerytury pomostowej.

II. Kwalifikacja prac o szczególnym charakterze dla potrzeb prowadzenia ewidencji pracowników, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy o emeryturach pomostowych.

Jedną z istotnych przesłanek uznania, że pracownik wykonuje pracę o szczególnym charakterze jest okoliczność, że wykonywanie tego rodzaju pracy należy do podstawowych obowiązków pracownika. Nie ma natomiast znaczenia, czy praca ta jest wykonywana w ramach zatrudnienia na pełny, czy też niepełny etat.
Istotne jest zatem, żeby pracownik został zatrudniony do wykonywania określonej pracy o szczególnym charakterze i żeby jej wykonywanie stanowiło jego podstawowy obowiązek w ramach ustalonego w umowie o pracę wymiaru czasu pracy.
W takim przypadku dopuszczalne jest, aby w przerwach w wykonywaniu danej pracy o szczególnym charakterze, pracownik wykonywał również inne obowiązki, zlecone przez przełożonych lub wynikające z zakresu obowiązków.
Ponadto trzeba mieć na uwadze, że z samej istoty niektórych rodzajów prac
o szczególnym charakterze, wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych, wynika, że prace te nie muszą być wykonywane przez cały (określony w umowie o pracę) czas pracy pracownika. Należą do nich np. prace kierowców pojazdów uprzywilejowanych,  prace członków zespołów ratownictwa medycznego, czy też prace personelu medycznego w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych i anestezjologii w warunkach ostrego dyżuru. W tych przypadkach bowiem istotna jest gotowość do świadczenia takiego rodzaju prac i szczególna sprawność psychofizyczna osób, które takie prace wykonują.

Poradnik

 Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy (przy współpracy z Ministerstwem Pracy i Polityki Społecznej) przygotował poradnik do ustawy o emeryturach pomostowych: Zasady kwalifikacji prac w szczególnych warunkach o szczególnym charakterze.
Poradnik ten przeznaczony jest dla pracodawcy oraz osób odpowiedzialnych w przedsiębiorstwie za sporządzenie wykazu stanowisk prac wykonywanych w warunkach szczególnych i prac o szczególnym charakterze oraz ewidencji osób zatrudnionych na tych stanowiskach.
W załącznikach do poradnika przedstawiono między innymi procedurę szacowania ryzyka zawodowego, charakterystykę obciążeń związanych z pracą w warunkach szczególnych i o szczególnym charakterze oraz metody pomiaru czynników ryzyka ujętych w ustawie o emeryturach pomostowych.

Pobierz plik poradnika